| En de toerist wilde ook graag geamuseerd worden... |
|
Gedurende een groot deel van de vorige eeuw had het amuseren van de
toerist, of zoals ze door de Texelaars werden genoemd 'badgasten', niet de
grootste prioriteit van de gemiddelde Texelse logiesverstrekker. Het gros van
de Nederlandse bevolking ging helemaal nooit op vakantie en het was al een
hele gebeurtenis voor mensen die wel gingen om op vakantie te gaan naar
een voor hen vreemd gebied. De indrukken die daar opgedaan werden waren
dermate indrukwekkend dat de behoefte aan ander amusement dan genieten
van de vreemde omgeving niet zo noodzakelijk was. De gang naar het strand bij mooi weer en het genieten van duin, heide en bos en pittoreske dorpjes op het eiland bij minder weer was meer dan genoeg. Naar het strand ging je volledig gekleed en op het strand ging je ook weer gekleed in een badhokje waar je je zwempak (man zowel als vrouw) aandeed. Vervolgens reed het badhokje de zee in, men genoot in het badhokje van het heerlijke zeewater en dat was het (zie foto boven). In de dertiger jaren van de vorige eeuw kwamen de eerste strandhuisjes van Hein Wuis tussen paal 19 en 20 de badpret verhogen. Al heel snel hadden slimme ondernemers in de gaten dat met het verhuren van fietsen goede zaken gedaan konden worden en zaten de toeristen massaal op de huurfiets om het eiland te verkennen. ![]() Het summum van "sightseeing" was een tochtje met de Jan Plezier, een vorm van vermaak die sinds1937 beoefend wordt in De Koog en eigenlijk nooit wezenlijk is veranderd. In 1937 begonnen Jan Witte van Bloemwijk en Nanning Kikkert van Vredestein een gezamenlijke onderneming met als standplaats de huidige Dorpsstraat 94, op de hoek van de Kaapstraat waar je nu geld bij de RABO pint. De eerste wagens van de Jan Plezier hadden luchtbanden en waren op onderstellen van gesloopte T-Fords gemaakt. Voor een betere stabiliteit waren de assen verlengd en zo togen de badgasten op een wagen, getrokken door twee paarden, op lange banken met de ruggen tegen elkaar, richting strand, duinen en de broed- en natuurgebieden. De koetsiers, vooral Jan Witte's zoon Niek, genoten op het eiland grote bekendheid als gids en entertainer. Niek ging bij elke rit even van de bok af om op zijn hoofd op een plank over een sloot te gaan staan. Iedereen die het hem nadeed kreeg f 0.25. Velen probeerden het maar het enige wat het de meeste moedige badgasten opleverde was een nat pak. Tot op de dag van vandaag rijdt de Jan Plezier dagelijks zijn rondjes over het eiland, nu met Arie Kikkkert als koetsier. Entertainment in het dorp was ook niet rijk gezaaid in vroeger dagen. Horeca was er nauwelijks en de Dorpsstraat was een enigszins verharde zandweg. De Dependance (het Witte Huis) en de Toekomst waren lang de enige vormen van vertier. Bij de opkomst van het massatoerisme na de Tweede Wereldoorlog werd op de veranderde situatie ingespeeld met de komst van grote vakantieparken zoals camping Kogerstrand en de bungalowparken Vogelmient en de Turkse Tent. Iedere zichzelf respecterende Koger inwoner verhuurde zijn of haar huis en woonde 's zomers zelf in de schuur. Met de komst van de nieuwe massamedia werd de wereld ontsloten en wilde de gemiddelde vakantieganger tijdens de vakantie ook daadwerkelijk geamuseerd worden. Er komt meer horeca Er kwamen café's, dancings en restaurants in en om de Dorpsstraat en op het strand verschenen strandpaviljoens. Dancing de Toekomst en Riche hadden elke avond in het seizoen levende muziek, bands speelden de laatste tophits voor het talrijke jonge publiek en er kwamen zelfs nachtcafé's die, om een nachtvergunning te krijgen, entertainment moesten bieden. In de Beerekuil stond een goochelaar achter de bar, Jacoletti geheten, die kunstjes deed met balletjes en onderwijl gewoon bier tapte en in het Galjoen speelde Henny Kok populaire deuntjes op de accordeon. Buiten het uitgaansleven om was het amusement nog steeds dun gezaaid, een paar per seizoen spuitvoetbal, wat onderlinge voetbalwedstrijdjes tussen Texelaars en badgasten en dat was het wel. ![]() Actief strandvertier Op het strand werden strandspelen georganiseerd voor de zeer jeugdigen en entertainment met een serieuze, godsdienstige ondertoon werd verzorgd door Jan en Paula Brouwer die bij mooi weer op het strand te vinden waren voor hun opvoedende, evangelische werk. Generaties kinderen zijn opgegroeid met kartonnen Bijbelfiguren op jute geplakt en de klanken van het fraaie lied: "En de regen daalde neer en de vloed kwam op, een wijs man bouwde zijn huis op de rots". De ouders blij, want de kinderen waren een uurtje onder de pannen en Jan en Paula genoten van de kinderen die aan hun lippen hingen, want vertellen dat kon Jan. Half jaren zeventig kwam er een broodnodige verandering toen enkele dynamische ondernemers in de Dorpsstraat de koppen bij elkaar staken en een heuse ondernemersvereniging oprichtten: "De Koog Promotion". Eerste grote activiteit was het organiseren van een toendertijd nieuw fenomeen: de Braderie. De Dorpsstraat werd op dinsdagmiddag omgetoverd tot een heuse marktplaats waar tussen de kramen en winkelende toeristen talrijke artiesten hun opwachting maakten. Met enkele ups en downs is de braderie tot op de dag van vandaag het wekelijkse hoogtepunt voor de bezoekers van De Koog, sterker nog de laatste jaren is de markt uitgebreid tot aan de Nikadel aan toe. Steeds grotere evenementen Naast het organiseren van de braderie werden er, gesteund door de sponsoring van een bekend sigarettenmerk, talrijke andere aktiviteiten georganiseerd. Vooral in de jaren tachtig van de vorige eeuw waren er grote evenementen die prominent op de programmaposter van De Koog Promotion, later toepasselijk tot De Koog Badplaats omgedoopt, vermeld stonden. De Miss Panoramaverkiezing, een toendertijd landelijk bekend evenement, werd georganiseerd in een enorme tent op de Nikadel waarin 2.500 toeschouwers hun plaats vonden en een heus Country & Westernfestival in diezelfde tent deed de Texelaars en badgasten ook massaal toestromen naar de badplaats. Zelfs de Golden Earring en Herman Brood gaven openluchtconcerten op de Nikadel. In 1984 sloeg de natte horeca de handen ineen en werd het inmiddels fameuze Tropical Sea Festival georganiseerd, waarbij de Dorpsstraat werd getransformeerd in een tropisch dorp met in 1985 zelfs zand op straat. Braziliaanse streetbands met fraaie danseressen en in elk café "Tropicalmuziek" vormden vanaf dat jaar tot nu toe de afsluiting van het hoogseizoen in De Koog. Om niet alleen de bezoekers van de "natte" horeca te bedienen maar ook de culinaire genieter aan zijn of haar trekken te laten komen werd door een aantal restaurateurs en liefhebbers de Stichting Texel Culinair opgericht. Deze Stichting organiseert sinds 2004 een grote proeverij in het dorp in het tweede weekend van september. Van het stiekem via je mobiele badhokje genieten van een bad in de Noordzee tot een lekker hapje in een prachtige pagode in de Dorpsstraat... Er zit slechts 100 jaar tussen maar wat kan er veel veranderen in een eeuw... Tekst: Rein Stam
|
| KETTINGZAAGKUNST |
'Uit een stuk hout kun je van alles maken' zegt Marcel Tielemans. Als boswachter bij Staatsbosbeheer komt hij alle soorten hout tegen waarmee hij aan het werk gaat in zijn vrije tijd.Foto: Marcel Tielemans bij zijn woning aan de Boodtlaan 82 in De Koog waar zijn houten kunstwerken te bezichtigen zijn. |
| JUTTERSMUSEUM FLORA |
Achter de uit 1880 daterende boerderij Flora aan de Pontweg 141 tussen Den Burg en De Koog huist het zoals de jutters zelf zeggen, "eerste echte en grootste juttersmuseum ter wereld". Meer dan 65 jaar jutten, verzamelen en tentoonstellen heeft het complex Flora gevormd zoals het er nu uitziet. Hoeve Flora van Jan en Klaas Uitgeest waar het ooit begonnen is.Als jochies van 10 jaar gingen ze met hun vader naar het strand. Nieuwsgierigheid en avontuur waren de drijfveren en de drang om naar het strand te gaan en daarna weer thuis te komen met spulllen die opgeslagen werden in één van de vele schuren. Op het buitenterrein staan vele curieuze voorwerpen uitgestald die door de Texelse Noordzeevissers zijn opgevist, zoals vliegtuigonderdelen, ankers, roeren, vislieren, een ankerwinch, een cylindervoering van 3.000 kg. en nog veel meer. Ook het vuurtorentje dat van Rottum afkomstig is en een stuurhuis van een Texelse kotter hebben een plaatsje gekregen op het sfeervolle buitenterrein. Binnen in de ontvangstruimte, waar Jan Uitgeest de koffie en chocolademelk altijd warm en vers heeft, zijn de wanden bekleed met enkele duizenden koperen naamplaten die overigens niets met jutten te maken hebben maar zeer de moeite van het bekijken waard zijn. Het meubilair waar u even uit kunt puffen is uiteraard van juthout gemaakt of in zijn geheel op het strand gejut. Binnen valt het oog onmiddellijk op de lange muur tegenover de toegangsdeur waar de Texelse schilder Reydon een prachtig tafereel heeft geschilderd van de stranding van de Duitse kustvaarder Hunte die op 28 december 2001 ter hoogte van Paal 22 op de kust vastliep. Het hart van de expositie is een bonte verzameling van voorwerpen die de laatste (bijna) 70 jaar op het Texelse strand zijn aangespoeld.
In de videoruimte kan men luisteren en kijken naar spannende en waargebeurde verhalen die verteld worden door de museumbeheerder Jan Uitgeest. Groepen en scholen weten Flora al jaren goed te vinden en maken gebruik van de rondleidingen die worden gegeven door een echte jutter.
Nieuw is de uitbreiding van de collectie met een verzameling schelpen, botten en barnsteen die zijn aangespoeld op de Texelse kust. Ook zijn er voorwerpen die met de metaaldetector op het strand zijn gevonden.Ook vindt u op Flora nog een afdeling waar oude tractoren en landbouwwerktuigen en -machines worden tentoongesteld. Flora kunt u vinden aan de Pontweg 141 nabij afslag 13. Het museum is het gehele jaar geopend van maandag t/m zaterdag van 10.00 uur tot 17.00 uur. Vragen? Bel de museumbeheerder Jan Uitgeest: 0222-321230 of 312565. Kijk ook eens op: www.juttersflora.nl en Toerist TV Texel kanaal 21 |
| Michel Wijnnobel: Technische rechterhand van Herman den Blijker |
Als u hem tegenkomt denkt u wellicht: 'Bekend gezicht', maar u kunt hem
niet gelijk thuisbrengen. Toch heeft u hem wellicht al diverse keren op tv gezien: Michel Wijnnobel, interieurbouwer op Texel, gespecialiseerd in horeca en rechterhand (met hamer en schroefmachine) van Herman den Blijker, het bekendste horecagezicht van Nederland.
Michel Wijnnobel kwam 20 jaar geleden
naar Texel nadat hij met een 6 maands
contract voor de technische dienst was
aangenomen bij Ecomare, het grote centrum
voor Wadden en Noordzee bij Paal
17. Daarna werkte hij in de bouw en
belandde vervolgens bij de horeca-interieurbouwer
van Texel: Henk Bruin. Deze
man, een fenomeen op zijn vakgebied op
het eiland, wordt door Michel 'een bijzonder
mens in mijn leven' genoemd. Bruin
bracht hem de liefde, kennis en vaardigheden
bij van dit speciale vak.
De liefde van zijn leven kwam Wijnnobel
ook op Texel tegen en naast zijn drukke
timmerwerkzaamheden begon hij samen
met haar een winkel in woondecoratie aan
de Nikadel in De Koog. Na de oplevering
van winkelcentrum de Korf in de Dorpsstraat
verhuisden zij daarheen. Na enkele
jaren verkochten Michel en partner Gina de winkel en wierp hij zich met nog meer
energie op zijn timmerwerk.Kennismaking met den Blijker Wijnnobel heeft een onmiskenbare invloed op de interieurs van de horecabedrijven op Texel in het algemeen en De Koog in het bijzonder. Een goede vriend van Michel kocht de Tiffany Pub in de Dorpsstraat. De zaak moest een geheel andere uitstraling en dus ook naam krijgen. Het werd Bilder, een veelzijdig bedrijf waar je kon eten en 's avonds kon swingen. De complete metamorfose van Engelse Pub naar swingend eetcafé leverde wel een prachtig bedrijf op maar de echte loop wilde er maar niet inkomen. De eigenaar zocht in 2005 hulp bij Herman den Blijker, die met zijn tv-programma Herrie in de Keuken veel succes had. Den Blijker nam de uitdaging aan en dropte een plan waar, zoals altijd bij den Blijker, in no-time een compleet ander bedrijf neergezet moest worden. Uiteraard werd Michel Wijnnobel erbij gehaald door zijn vriend, de café-eigenaar. Michel had nog nooit van den Blijker gehoord maar nam de uitdaging aan: Den Blijker vertrok van het eiland met de mededeling dat in één nacht zijn idee, de keuken verplaatsen, gerealiseerd diende te worden. In de gaten gehouden door de tv-ploeg werd het huzarenstukje verricht met behulp van loodgieters, tegelzetters en Michel's timmervrienden. Toen den Blijker de volgende dag terugkwam geloofde hij zijn ogen niet en vroeg aan Wijnnobel: 'Wie ben jij, dit is niet normaal...' Herman zei dat hij Michel nog wel eens zou gaan bellen, maar ach, dacht Michel, dat zeggen ze allemaal, ik hoor nooit meer wat en zie hem nooit meer. Samenwerking ging door Maar, bleek achteraf, dat moment was het begin van een langdurige samenwerking die zelfs in vriendschap uitmondde. Herman den Blijker belde Michel nog dezelfde week nadat de klus in Bilder klaar was. Hij vroeg Wijnnobel of hij zin had om te kijken bij een klus in Vlissingen en weer een week later liepen Michel, Gina, Herman en zijn vrouw Jacqueline over de boulevard in Vlissingen de klus te evalueren: 'Dikke muren, moeilijk gevalletje maar we gaan er voor'. Het werd een prachtige aflevering en een schitterend horecabedrijf en de vriendschap was geboren, niet alleen met den Blijker maar ook met het produktieteam van Endemol, de producenten van de serie. Herman bleek een persoon te zijn die trouw is aan de (goede) mensen om hem heen. Bij elke aflevering waar Michel opgetrommeld wordt komt hij ruim in beeld, in het begin al als de grote den Blijker de kleinere Wijnnobel bij de schouders grijpt en in de camera zegt: 'Daar is mijn Texelse vriend ook weer'. Vervolgens wordt de verbouwing van het bedreigde bedrijf ruim in beeld gebracht, inclusief degenen die de verbouwing realiseren. Den Blijker bedenkt en vertelt waar hij denkt dat de schoen wringt en vervolgens staan de verbouwers voor de schier onmogelijk taak om de hersenspinsels van den Blijker binnen een paar dagen te realiseren. Van Groningen naar Zanzibar Michel wordt natuurlijk lang niet bij elke klus van Herman den Blijker geroepen want niet elke bedrijfsaanpassing behoeft een interieurbouwer maar als hij nodig is gaat hij. Wat begon als een klusje op Texel werd een tocht langs bedrijven in nood door heel Nederland, Duitsland, Frankrijk, Oostenrijk en zelfs Zanzibar in Afrika werd aangedaan. Michel is zelfs drie keer in Frankrijk geweest en daar werd o.a. een sexclub gerestyled. Herrie in de keuken, een uitermate populair programma, werd opgevolgd door Herrie in het hotel, waardoor de taakstelling verruimd werd en een extra deskundige werd opgetrommeld: de heer Reimers, op Texel een zeer bekende naam want hij werkte jarenlang in het fameuze Badhotel Prinses Juliana van de familie Kikkert aan de Badweg. Dit bedrijf is al jaren geleden gesloopt en op die plaats, bovenop de Koger duinen, liggen nu de appartementen Juliana. Ook Reimers, die altijd door iedereen eerbiedig mijnheer Reimers wordt genoemd, is een goede vriend geworden van Michel Wijnnobel. Grote toverdoos op wielen Michel's werkauto, een grote zwarte bus, heeft een speciale functie in het geheel die zelfs een beetje aan bijgeloof doet denken. Als het enigszins kan moet Michel de bus altijd meenemen als hij met den Blijker op klus gaat, want Herman vindt het helemaal te gek als die bus bij een klus geparkeerd staat, dat geeft hem rust omdat hij weet dat uit 'die grote zwarte toverdoos op wielen' alles komt wat Michel nodig heeft om de klus voor het tv-programma te klaren. Michel zegt over zijn werk voor Herman dat hij er niet rijk van wordt. Maar de uitdaging is zo enorm groot dat hij er nooit nee tegen kan zeggen en het avontuurlijke aspect, de uitdagingen die hij bij de verbouwingen tegenkomt en de vele avonturen die hij onderweg meemaakt, maken alles goed. Voeg daarbij dat het regelmatig verschijnen van zijn hoofd en het noemen van zijn werk op tv goede reclame is voor zijn bedrijf. Maar vooral noemt hij de vriendschap die er heerst in het team onderling en de bijzondere band die hij en zijn vrouw Gina hebben met Herman den Blijker. Nieuwe uitdaging: B&B Inmiddels hebben Michel en Gina op Texel ook weer nieuwe uitdagingen gevonden. Naast Michel's altijd doorgaande werk als interieurbouwer (hij bouwt zelfs stands voor de Jaarbeurs in Utrecht) hebben ze een winkel geopend in de nieuwe winkelgalerij aan het begin van de Dorpsstraat. Die winkelgalerij is overigens ook gebouwd door Michel, samen met zijn timmermaat Rob. Daarnaast hebben ze een huis gekocht waar ze een B&B (Bed & Breakfast) in bouwen met 2 zeer luxe kamers. Bij de realisatie worden ze van ruim en goed advies voorzien door hun vrienden Herman den Blijker en de heer Reimers. Michel besluit zijn verhaal met de verzuchting: 'Tja, het zijn vrienden maar blijven lastpakken, ook voor mij maar, eerlijk is eerlijk, ze hebben wel heel vaak (misschien wel te vaak) gelijk'... |
| ECOMARE |
Ecomare ligt in het Duinpark, onderdeel
van het nationaal park Duinen van Texel. Voor jong en oud biedt Ecomare urenlang plezier en informatie. In de zeehondenopvang van Ecomare worden verdwaalde jongen en zieke zeehonden verzorgd. Jaarlijks worden er ongeveer veertig zeehonden opgevangen om na enkele maanden weer te worden uitgezet in de Waddenzee. In de vaste groep met voornamelijk hoogbejaarde zeehonden worden elke zomer enkele jongen geboren. In de vogelopvang worden voornamelijk olieslachtoffers opgevangen. Kleverige zeekoeten en alken onder de olie worden na een wasbeurt en rustperiode weer schoon en gezond losgelaten op zee. De zomer is de tijd van de jonge eendjes die hun moeder zijn kwijtgeraakt. Ecomare is ook een natuurmuseum met drie permanente en een tijdelijke expositie. In het zeeaquarium worden grote aquaria gecombineerd met een tentoonstelling over het leven in de zee. De expositie 'Leven op een eiland' vertelt de ontstaansgeschiedenis van Texel en de wensen voor de toekomst. Ook ziet u er vitrines vol opgezette vogels en kunt u hun geluiden horen. In 'Zicht Op Zee' ziet u hoe mensen de zee gebruiken. De tijdelijke tentoonstelling 'Texel Hot/ Cool' is gericht op kinderen. Het geeft een beeld van de gevolgen van klimaatveranderingen in het verleden en in de toekomst. De bezoeker ziet hoe het leven er op Texel uitzag in de laatste ijstijd (90.000 tot 10.000 jaar geleden) en in de Eemtijd (zo'n 100.000 jaar geleden), waarin het hier juist warmer was dan nu. Hierbij worden dieren getoond die toen op Texel voorkwamen: mammoeten, muskusossen en in de warme tijd apen, buffels en zelfs olifanten! De tentoonstelling neemt de bezoeker in een show met licht en geluid mee op een reis door de tijd. Vervolgens wordt de bezoeker geprikkeld om zelf na te denken over de gevolgen van de klimaatverandering op Texel in de komende eeuw. Bij Ecomare en bij de TIP-zuilen verspreid over het eiland zijn tal van excursies en educatieve programma's te boeken. Op stap met een boswachter of educatief medewerker ervaart u de natuur heel anders en ziet u veel meer. Ecomare, centrum voor wadden en Noordzee Ruijslaan 92, De Koog, tel: 0222-317741 infobalie@ecomare.nl - www.ecomare.nl Ecomare is dagelijks geopend van 9.00 tot 17.00 uur, nieuwjaarsdag en 1e kerstdag gesloten. Entreeprijzen: volwassenen € 9,00; kinderen van 4 t/m 13 jaar € 6,25. Honden mogen Ecomare niet in. |
| GALERIE POSTHUYS |
Galerie 14-16 Posthuys Texel vierde op 17 april 2011 haar vijfjarig bestaan met een tentoonstelling met Annemieke Alberts, Yves Beaumont, Barbara de Clercq en een boekpresentatie van Kathja Smits (zie afbeelding). Maar ook
daarna zijn natuurlijk boeiende collecties te zien van kunstenaars uit heel Nederland. Met name de expositie HARING (zie afbeelding) die te zien is in zowel visrestaurant 't Pakhuus alsook in de galerie, verdient aanbeveling.In de afgelopen vijf jaar exposeerde de galerie circa 100 kunstenaars. Allemaal met een hele eigen kijk op landschap, kunsthistorische landschapstradities en/ of gebruikmakend van natuurlijke materialen. De galerie heeft verschillende ruimtes, waardoor elke gepresenteerde collectie optimaal tot zijn recht komt. Op zolder en in de serre zijn werken van kunstenaars te zien uit voorgaande exposities of voorproeven van tentoonstellingen die nog gaan volgen. Programma 17 april t/m 22 mei Kathja Smits (dagboeken en keramische wandtableaus) Annemieke Alberts (schilderijen) Yves Beaumont (schilderijen en tekeningen) Barbara de Clercq (bronzen sculpturen) 29 mei t/m 26 juni Suzanne Glerum (schilderijen) Albert Zwaan (schilderijen) Ben Oldenhof (sculpturen) 11 juni t/m 17 juli HARING (groepstentoonstelling met Janneke van Gorp, Barbara Guldenaar, Els Maasson, Maurice Christo van Meijel en Marian Smit) 3 juli t/m 28 augustus NURTURED NATURE (groepstentoonstelling met Christine Bittremieux, Marissa Evers, Iris Frerichs, Simon Oud en Hugo Tieleman) 4 september t/m 30 oktober Gertjan Scholte-Albers (schilderijen) Caroline de Bruijn (keramiek en sculpturen van touw). Buiten het tentoonstellingsprogramma worden op zolder en in de serre werken uit stock getoond van o.a. Ineke van Harten (schilderijen), Lenneke Saraber (linoleumdrukken) en Marianne van Heeswijk (objecten en sieraden) Galerie 14-16 Posthuys Texel Brink 14-16 1796 AJ De Koog 0222-327840 Openingstijden: woensdag t/m zondag van 13 tot 19 uur. www.galerie14-16.nl De galerie heeft een zeer voordelige renteloze kunstkoopregeling (zie voor meer informatie www.de40eurogalerie.nl). |